Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu nhấn mạnh rằng, công nghệ chính là điều kiện cần, còn đổi mới vận hành và thiết chế là điều kiện đủ để tạo ra những bước tăng trưởng đột phá cho Việt Nam.

Theo Bộ trưởng, mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam trở thành một quốc gia đang phát triển với nền công nghiệp hiện đại và mức thu nhập trung bình cao; đến 2045, trở thành nước phát triển với thu nhập cao, yêu cầu tốc độ tăng trưởng GDP duy trì từ 10% trở lên.

Để đạt được mục tiêu này, Việt Nam không thể tiếp tục dựa trên mô hình cũ, vốn dựa vào lao động giá rẻ và vốn đầu tư. Thay vào đó, cần đột phá bằng cách phát triển công nghệ và thiết lập thể chế mới, đồng thời tái thiết kế toàn bộ nền kinh tế.

Bộ trưởng nhấn mạnh: “Tăng trưởng không tự sinh ra từ công nghệ, mà đến từ việc tổ chức lại nền kinh tế dựa trên công nghệ. Công nghệ là điều kiện cần, còn đổi mới cách vận hành và thể chế là điều kiện đủ để tạo ra tăng trưởng mới.”

Nếu mô hình tăng trưởng mới đặt khoa học – công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo (ĐMST) và chuyển đổi số (CĐS) làm động lực trung tâm, tất cả hoạt động quốc gia phải được thiết kế lại dựa trên các yếu tố này. Chỉ khi đó, Việt Nam mới có thể tạo ra tăng trưởng cao, bền vững và dẫn dắt trong kỷ nguyên số.

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cũng đưa ra một số giải pháp chiến lược để hướng tới tăng trưởng hai con số:

1. AI hóa toàn bộ nền kinh tế và quản trị nhà nước: Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý và vận hành doanh nghiệp có thể nâng năng suất từ 5–7%, giảm chi phí logistics 10–15%, tối ưu hóa việc sử dụng nguồn lực và quản lý đầu tư công. Trụ cột này dự kiến đóng góp 1–1,5% GDP. Việt Nam có lợi thế nhờ dân số trẻ, khả năng tiếp thu AI nhanh và cơ chế điều phối tập trung từ Nhà nước.
2. Đẩy mạnh công nghiệp công nghệ số và xuất khẩu công nghệ: Đây là thế mạnh chiến lược của Việt Nam, bao gồm thiết kế chip, dịch vụ AI, trung tâm dữ liệu và phần mềm AI xuất khẩu. Hiện lĩnh vực này tăng trưởng 15–20%, nhưng với các cơ hội mới, tốc độ có thể đạt 20–25%, góp thêm khoảng 1% GDP.
3. Nội địa hóa chuỗi giá trị FDI: Việc nâng tỷ lệ nội địa hóa từ 30% lên 40–50%, đặc biệt ở các ngành điện tử, điện máy và linh kiện, sẽ tạo ra thêm 1–2% tăng trưởng GDP. Luật Công nghệ cao mới sửa đổi khuyến khích doanh nghiệp FDI gia tăng nội địa hóa, đồng thời giúp nâng cao năng lực sản xuất nội địa.
4. Phát triển kinh tế số và dịch vụ số toàn dân: Tập trung chuyển đổi số các doanh nghiệp vừa, nhỏ, siêu nhỏ và hộ kinh doanh, phấn đấu 80% tổ chức sử dụng nền tảng số. Mục tiêu thương mại điện tử chiếm 20–30% thị phần bán lẻ (hiện chỉ 10%) sẽ thúc đẩy năng suất khu vực dịch vụ, khuyến khích phát triển các sản phẩm và dịch vụ mới, đóng góp 1–1,5% GDP.
5. Đột phá thể chế: Đây là yếu tố quyết định sự thành công của tăng trưởng. Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cho rằng, Việt Nam cần tạo điều kiện thử nghiệm nhanh các mô hình mới, rút ngắn chu kỳ chính sách, chuyển từ kiểm soát trước sang kiểm soát sau, và thiết kế lại toàn bộ cách vận hành nền kinh tế trong kỷ nguyên số. Việc này đòi hỏi sự tham gia của các “tổng công trình sư” – những chuyên gia có khả năng tái cấu trúc động cơ tăng trưởng, cơ cấu ngành và phân bổ nguồn lực dựa trên KHCN, ĐMST và CĐS.

Như vậy, tăng trưởng đột phá của Việt Nam không chỉ dựa vào công nghệ đơn thuần, mà phải kết hợp đồng bộ với đổi mới cách vận hành, thể chế, chuỗi giá trị và thị trường. Đây chính là con đường đưa Việt Nam trở thành quốc gia có công nghiệp hiện đại, thu nhập cao, và năng lực cạnh tranh mạnh mẽ trong bối cảnh kinh tế số và đổi mới sáng tạo toàn cầu.

Nguồn: TinTucNews