Từ đầu tháng 4, nhiều chính sách quan trọng chính thức có hiệu lực, tác động đến các doanh nghiệp, cơ quan quản lý và người dân. Các lĩnh vực liên quan bao gồm phòng cháy chữa cháy, thu thập dữ liệu vi phạm hành chính, quản lý tài sản trí tuệ, chuyển giao công nghệ và dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt.
1. Xử phạt vi phạm về phòng chữa cháy
Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 106/2025 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn cứu hộ sẽ có hiệu lực từ 20/4. Theo đó:
- Các cơ sở không có giải pháp phòng cháy tại khu vực sạc tập trung cho xe điện trong nhà, không duy trì hệ thống điện phục vụ phòng cháy, hoặc không trang bị phương tiện chữa cháy sẽ bị phạt 40-50 triệu đồng.
- Những vi phạm khác như không duy trì thiết bị điện phòng nổ, không lắp đặt đèn chiếu sáng sự cố, hệ thống báo cháy hoặc chỉ dẫn thoát nạn sẽ bị phạt 10-20 triệu đồng.
Mục tiêu của quy định là tăng cường an toàn tại các khu vực sạc xe điện và các cơ sở có nguy cơ cháy nổ cao, đồng thời nâng cao trách nhiệm quản lý của chủ cơ sở.
2. Thu thập dữ liệu vi phạm hành chính và bảo mật thông tin
Nghị định 61/2026, có hiệu lực từ 1/4, quy định cách thức thu thập, sử dụng dữ liệu vi phạm hành chính từ các thiết bị kỹ thuật của cá nhân, tổ chức:
- Dữ liệu có thể nộp trực tiếp, qua email, cổng thông tin, ứng dụng VNeID hoặc qua dịch vụ bưu chính.
- Người cung cấp dữ liệu được bảo mật thông tin cá nhân, bao gồm họ tên, địa chỉ và phương thức liên lạc.
- Trách nhiệm của người cung cấp là đảm bảo tính chính xác và hợp pháp của dữ liệu. Họ cũng phải phối hợp với cơ quan có thẩm quyền khi được yêu cầu.
Quy định này vừa khuyến khích người dân hỗ trợ cơ quan quản lý, vừa bảo vệ quyền lợi và thông tin cá nhân của họ.
3. Tài khoản ngân hàng phải khớp tên thật
Thông tư 30/2025 của Ngân hàng Nhà nước, có hiệu lực từ 1/4, yêu cầu toàn bộ tài khoản thanh toán khớp với thông tin trên căn cước công dân hoặc thẻ căn cước:
- Quy định này loại bỏ việc sử dụng biệt danh (“nickname” hoặc “iNick”) để tăng tính minh bạch và an toàn cho giao dịch.
- Ngân hàng phải hiển thị đầy đủ tên chủ tài khoản và số tài khoản trên mọi chứng từ thanh toán.
- Các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán có trách nhiệm kiểm tra tính hợp pháp của lệnh giao dịch.
Mục tiêu là hạn chế sai sót, tăng cường bảo mật và giúp người dùng quản lý tài khoản dễ dàng hơn.
4. Thương mại hóa và tài sản hóa sở hữu trí tuệ
Luật Sở hữu trí tuệ 2025, có hiệu lực từ 1/4, thay đổi cách tiếp cận từ bảo vệ quyền và lợi ích sang tài sản hóa và thương mại hóa sở hữu trí tuệ:
- Doanh nghiệp có thể định giá, mua bán, hạch toán hoặc dùng tài sản trí tuệ làm bảo đảm vay vốn.
- Luật tăng cường chế tài xử lý xâm phạm quyền, coi hành vi vi phạm tương đương với trộm cắp.
- Thủ tục đăng ký quyền sở hữu trí tuệ được chuẩn hóa, cắt giảm hồ sơ không cần thiết và số hóa toàn bộ quy trình.
- Tòa án được giao thêm quyền xử lý các tranh chấp sở hữu trí tuệ, đảm bảo răn đe và minh bạch.
Quy định này giúp thúc đẩy đổi mới sáng tạo và nâng cao giá trị tài sản trí tuệ trong nền kinh tế.
5. Chuyển giao công nghệ và ưu tiên áp dụng công nghệ phục vụ công cộng
Luật Chuyển giao công nghệ, có hiệu lực từ 1/4, nhấn mạnh chuyển giao công nghệ phục vụ quốc phòng, an ninh, giáo dục, y tế và phòng chống thiên tai:
- Nhà nước ưu tiên mua và phổ biến công nghệ chiến lược, công nghệ cao, đảm bảo quyền sở hữu rõ ràng và minh bạch ngân sách.
- Khuyến khích dự án đầu tư nước ngoài chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và phát triển năng lực nghiên cứu trong nước.
- Bên nhận chuyển giao công nghệ có quyền cải tiến, vận hành và khai thác công nghệ, giảm phụ thuộc vào nguồn công nghệ nước ngoài.
Quy định mới giúp nâng cao năng lực nội sinh, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững các ngành công nghệ trọng điểm.
Kết luận
Các chính sách từ tháng 4 vừa nâng cao an toàn và minh bạch trong thanh toán, phòng cháy chữa cháy, vừa thúc đẩy đổi mới sáng tạo, quản lý tài sản trí tuệ và phát triển công nghệ trong nước. Đây là bước đi quan trọng giúp doanh nghiệp và cơ quan quản lý thích ứng với môi trường pháp lý mới, đồng thời tăng cường bảo vệ quyền lợi và lợi ích công cộng.
Nguồn: TinTucNews
